ON DEMAND WEBINARS


Carends onDemand webinars

  • Voor collega's die accreditatiepunten bijgeschreven willen hebben, geldt dat zij tijdens het volgen van de webinar de vragen moeten invullen. De kosten voor de geaccrediteerde versie zijn 34,95. Deze zijn te verhalen op je werkgever en/of belastingdienst (meer info: even naar beneden scrollen).
  • Voor alle anderen (die geen werkgever hebben die deze scholingen vergoedt) geldt dat je de webinars voor slechts 4,95 kunt volgen. 

Advance Care Planning in de palliatieve zorg

Daisy Janssen Sander de Hosson Rosa Sleddering
Spreker: Daisy Janssen; moderatie: Sander de Hosson en Rosa Sleddering

Vroegtijdig praten over het onafwendbare lot (de dood) van een patiënt die ongeneeslijk ziek is, kan heel confronterend zijn, toch laat de wetenschappelijke literatuur zien dat ‘advance care planning’ een waardevolle manier is om de kwaliteit van leven in de palliatieve fase en kwaliteit van sterven in de terminale fase te waarborgen. 

Specialist ouderengeneeskunde Daisy Jansen gaat in dit webinar in op het door zorgverleners markeren van de palliatieve fase bij patiënten die geconfronteerd worden met een ongeneeslijke ziekte en geeft ons handvaten om het gesprek aan te gaan, ook met de naasten. Welke angsten leven er bij mensen over de stervensfase, terwijl die misschien nog heel ver weg is? Welke behoeften zijn er? 

Een avond over de grenzen en de wensen van de patiënt en de geneeskunde.

The Final Common Pathway

Sander de Hosson Sabine Netters Rosa Sleddering
Spreker: Sander de Hosson; moderatie: Sabine Netters en Rosa Sleddering

De aanloop naar de stervensfase verschilt per ziekte, maar deze verschillen vallen vrijwel weg tijdens het stervensproces. Dit fenomeen wordt de final common pathway genoemd; doodgaan doen we grotendeels op dezelfde manier. Sterven begint vaak subtiel met het stoppen met eten en later ook drinken. 

Als de dagen (of soms uren) voortduren treden typische symptomen op: patiënten worden bleker, het hart gaat falen en er treden verkleuringen aan extremiteiten en romp op. Vaak verandert de blik van mensen en worden ze suffer. In de laatste dagen treedt reutelen op of ontstaat er een klassiek adempatroon dat cheynes-stokes ademen genoemd wordt. 

Tijdens dit webinar gaat Sander de Hosson, longarts, in op deze fenomenen en de behandelmogelijkheden die ons ter dienst kunnen zijn om de kwaliteit van sterven tot in die laatste ogenblikken van het leven te borgen. Specifieke aandacht is er voor de communicatie, vooral ook met naasten tijdens het naasten.

Voltooid Leven

Els van Wijngaarden Gert van Dijk Sander de Hosson Sabine Netters
Sprekers: Els van Wijngaarden & Gert van Dijk Moderatie: Sander de Hosson & Sabine Netters

Els van Wijngaarden is universitair hoofddocent en onderzoeker en verbonden aan de Universiteit voor Humanistiek in Utrecht.

Op verzoek van het kabinet deed zij in 2020 onderzoek naar 'Voltooid Leven' in de groep van 55-plussers die het liefst hun leven willen beëindigen.

In de periode van 2012 tot 2016 heeft zij promotieonderzoek verricht naar ouderen die hun leven als voltooid beschouwen. De voortzetting van haar promotieonderzoek richt zich op de thematiek van lijden aan het leven en het (zelfgekozen) levenseinde in de ouderdom, waarbij ze zich met name richt op onderliggende sociaal-culturele en existentiële factoren. Ook heeft ze onderzoek gedaan naar de dagelijkse leefwereld van mensen met dementie en hun naasten. De lezing vindt plaats op 1 februari om 20.00 via een webinar. Tijdens de lezing is het mogelijk vragen te stellen.

Gert van Dijk, is ethicus bij KNMG en zal op deze avond de problematiek vanuit een ethisch perspectief beschouwen.

De lezing is toegankelijk voor iedereen, zowel zorgverleners als niet-zorgverleners. Voor zorgverleners is de lezing geaccrediteerd.  Accreditatie met 2 punten per webinar is toegekend voor artsen (ABAN), verpleegkundig specialisten (VSR), verpleegkundigen en verzorgenden (V&VN) en geestelijk verzorgers (0,5 punt per webinar).



Masterclass over Rouw

Rob Bruntink Karin Seijdell Sander de Hosson
Sprekers: Rob Bruntink & Karin Seijdell / Moderatie: Sander de Hosson

Ter ere van onze eerste verjaardag hebben wij Rob Bruntink, journalist palliatieve zorg & Karin Seijdell, geestelijk verzorger bereid gevonden om voor jullie een Masterclass te houden over Rouw. Wij hebben hen expliciet gevraagd om geen saaie definities op te lepelen, maar het een beetje levendig te houden. 

Dat is zeker gelukt. De evaluaties van ons live publiek waren unaniem lovend. Heb je de masterclass gemist dan kun je middels onderstaande link deze alsnog gratis bekijken.

Veel kijk- en luisterplezier gewenst namens Team Carend.

Palliatieve zorg en chemotherapie; een paradox!?

Sabine Netters
Spreker: Sabine Netters

"Die dokters gaan maar door met behandelen.....". Sabine Netters, zelf internist-oncoloog en consulent palliatieve zorg weerlegt in deze webinar het veelgehoorde vooroordeel dat chemotherapie en goede palliatieve zorg elkaar per definitie uitsluiten.  Sterker nog, zij legt uit dat chemotherapie (of beter gezegd systeemtherapie) twee doelen heeft: levensverlenging, maar ook verbetering van kwaliteit van leven. Het zogenaamde "twee sporen beleid".  

In deze webinar leer je veel over ziektegerichte en symptoomgerichte palliatieve zorg. De droge cijfers, maar ook hele praktische tips die je als professional direct de volgende dag kunt gebruiken. Bijvoorbeeld tijdens een grote visite als je het idee hebt dat een dokter de neiging heeft om te lang door te behandelen. Of tijdens een gesprek met een patient en zijn familie.  

De Stervensfase

Sabine Netters Sander de Hosson
Spreker: Sabine Netters / Moderatie: Sander de Hosson

(voor iedereen goed te volgen)

"Eén ding is zeker: iedereen overlijdt een keer" en iedereen krijgt er mee te maken. Ook en in toenemende mate, als professional. Toch wordt dit onderdeel nog steeds overgeslagen in onze opleidingen, alsof het er niet is....waarom? Vinden de beleidsmakers dat het geen onderdeel is van goede zorg, is het niet hip of positief genoeg, stopt de maatschappij het weg? Geen idee. Maar als jonge artsen kregen wij de vraag: "hoe gaat dat dan, dat sterven?" van patiënten en hun familie best wel vaak en altijd stonden we met de mond vol tanden.  Anno 2021 is dat nog niet veel beter.

Deze webinar leert je wat sterven eigenlijk is, hoe dat gaat en wat de voortekenen van sterven zijn (signalering van de stervensfase) opdat de patient en zijn naasten ook afscheid kúnnen nemen op een manier die bij hun past (en niet bij de zorgprofessionals).  
Etje Verhagen, geestelijk verzorger en psycholoog wijst ons op het grote belang van het existentiële domein bij sterven en heeft een informatief gesprek met een jonge dokter (Nick Dekker) en een ervaren verpleegkundige (Metta Bunk) wat betreft hun professionele ervaring met sterven.

Palliatieve zorg bij mensen met een verstandelijke beperking

Karin Seijdell Rosa Sleddering Sabine Netters
Sprekers: Karin Seijdell, geestelijk verzorger. Annemieke Wagemans, AVG (arts voor mensen met een verstandelijke beperking) Moderators: Rosa Sleddering & Sabine Netters

In dit webinar ga je aan de hand van casussen kennis opdoen van de specifieke aandachtspunten bij de palliatieve zorgverlening aan mensen met een verstandelijke beperking. Wat is de invloed van die beperking op de keuzes van behandeling? Welke specifieke dilemma’s kunnen er spelen in de palliatieve zorg? Hoe kun je aandacht hebben voor alle dimensies van goede palliatieve zorgverlening?


Karin Seijdell is geestelijk verzorger en zal met name ingaan op de morele dilemma’s, de aandacht voor zingeving en het belang van multidisciplinair samenwerken.

Annemieke Wagemans is AVG (arts voor mensen met een verstandelijke beperking) en zal de nadruk leggen op het belang van tijdig nadenken over toekomstige zorg, goede communicatie en samen beslissen.

Leerdoelen:

- kennis van de invloed van de verstandelijke beperking op de verschillende aspecten van palliatieve zorg.
- dilemma’s in de palliatieve zorg bij mensen met een verstandelijke beperking
- begeleiden van mensen met een verstandelijke beperking in de palliatieve fase.
- onderlinge en interdisciplinaire communicatie

Palliatieve zorg bij mensen met verslavingsproblematiek

Saskia Buijs Rosa Sleddering Sabine Netters
Spreker: Saskia Buijs, verslavingsarts KNMG en kaderarts palliatieve zorg Moderators: Rosa Sleddering & Sabine Netters

In dit webinar ga je aan de hand van casussen kennis opdoen van specifieke aandachtspunten bij de palliatieve zorgverlening aan mensen met een verslavingsachtergrond. We staan stil bij verschillende factoren die deze zorg anders maken, zoals eenzaamheid, schuldgevoelens, schaamte (ook bij de zorgprofessional). Ook zal er aandacht besteed worden aan de interacties tussen bekende middelen in de palliatieve zorg en de middelen die al gebruikt werden door de patiënt zoals bijvoorbeeld methadon.

Leerdoelen:
- verslavingszorg is echt een apart specialisme en niet iets wat je er even bijdoet
- de behoefte aan autonomie is veel groter
- wantrouwen naar zorgverleners is veel groter
- standaard medicamenteuze middelen in de palliatieve zorg worden vaak al gebruikt of misbruikt en dat geeft bijzondere farmacologische interacties

Tussenland: over leven met de dood in je schoenen

Jannie Oskam Sander de Hosson Rosa Sleddering
Spreker: Jannie Oskam Moderatie: Sander de Hosson & Rosa Sleddering

In dit extra webinar neemt Jannie Oskam ons mee in haar ervaringen over leven in Tussenland: een overgangsgebied tussen leven en dood waarin je de weg niet kent en waarvan je de taal niet spreekt. Jannie vertelt wat haar overkomt, nadat in 2019 bij haar uitgezaaide borstkanker is gediagnosticeerd, ze is ongeneeslijk ziek.
Jannie heeft sociale wetenschappen gestudeerd en deelt haar ervaringen als patiënt tegen de achtergrond van dertig jaar werken in de zorg.
Andere onderwerpen die aan bod zullen komen zijn samen beslissen: hoe doe je dat als patiënt en als zorgverlener? Ook zal Jannie ingaan op de overgang van ziekenhuis naar thuis: wat kom je tegen, waar moet je aan denken?
Ze heeft twee boeken geschreven: ‘Tussenland – over leven met de dood in je schoenen’ en ‘Zo gaan we het doen! Samen beslissen bij borstkanker’.

Deze lezing is toegankelijk voor iedereen, zowel voor zorgverleners als voor patiënten en naasten en andere geïnteresseerden. Er zal voldoende ruimte zijn voor het stellen van vragen.

Er is voor deze webinar geen accreditatie aangevraagd.

De toekomst van palliatieve zorg: van compassie tot gigabyte

Rob Bruntink Sander de Hosson Mariska Overman Sander van der Meer
Sprekers: Rob Bruntink , Sander de Hosson, Mariska Overman, Sander van der Meer

Journalist Rob Bruntink schrijft 25 jaar over palliatieve zorg. Ter gelegenheid daarvan organiseert Carend in samenwerking met Bruntink een webinar over de toekomst van palliatieve zorg. 

Bruntink voert gesprekken over die toekomst met drie gasten: 

Sander de Hosson (over het belang van compassie in de zorg), 

Mariska Overman (over de betrokkenheid van de patiënt en 'samen beslissen') 

en Sander van der Meer (over de digitale dimensie van het leven van de patiënt).


De opbrengst van dit webinar komt ten goede aan de activiteiten van de werkgroep KIEZO. Deze werkgroep zet zich in voor Kinderen van Ernstig Zieke Ouders (KIEZO). De zichtbaarheid van deze kinderen, alsook de aandacht voor die kinderen, is nog gering. Door gerichte activiteiten - brochure, symposium, publicaties in vakbladen - wil de werkgroep daar verandering in aanbrengen. Carend draagt dit initiatief een warm hart toe.

Palliatieve zorg bij ALS

Esther Kruitwagen Sander de Hosson
Spreker: Esther Kruitwagen (revalidatie-arts UMCU) Moderatie: Sander de Hosson

ALS (amyotrofe lateraal sclerose) is een dodelijke zenuw/spierziekte, met een gemiddelde levensverwachting van 3 tot 5 jaar. Belangrijke symptomen zijn zwakker spierkrachtsverlies, coördinatiestoornissen, vermindering van spraak- en slikvermogen en ook benauwdheid. De ziekte heeft groot effect op de kwaliteit van het leven.

Palliatieve zorg heeft als doel om de kwaliteit van leven van mensen met ALS zo goed mogelijk te houden en speelt dus een grote rol in de behandeling. De meeste zorg thuis wordt gegeven door de wijkverpleging/thuiszorg in goede afstemming met de huisarts, revalidatiearts en zo nodig het Centrum voor Thuisbeademig (CTB).


In dit webinar zullen we ingaan op het brede kader van de palliatieve zorg bij patienten met ALS op somatisch, extentieel, sociaal en existentieel terrein, waarbij er ook aandacht zal zijn voor advance care planning.

Dit webinar is bedoeld voor alle zorgverleners die werken met patienten die ALS (of aanverwante ziektes als PSMA of PLS) hebben zoals verzorgenden, verpleegkundigen, geestelijk verzorgers, huisartsen, longartsen, neurologen, revalidatie-artsen en medewerkers van het Centrum voor Thuisbeademing. Zoals altijd is het webinar ook toegankelijk voor andere geïnteresseerden zoals patiënten of naasten.

Palliatieve zorg bij COPD

Kris Mooren Danielle Wester
Spreker: Kris Mooren (longarts Spaarne Ziekenhuis) en Danielle Wester (verpleegkundig specialist longziekten Spaarne Ziekenhuis)

COPD is een veelvoorkomende en niet te genezen ziekte welke in de tijd progressief is en gekenmerkt wordt door luchtwegvernauwing waardoor mensen benauwdheid bij inspanning ervaren. Andere veelvoorkomende symptomen zijn hoesten en slijm opgeven.

Patiënten ervaren in hun latere en laatste levensfase veel klachten zoals vermoeidheid, angst, depressieve gevoelens. Daarnaast heeft de ziekte veel impact op het werk, op naasten en op het beoefenen van hobby’s.

In dit webinar gaan we in op het belang van tijdige en goede advance care planning bij deze ziekte: wat is voor de patiënt nu belangrijk en wat is belangrijk als de ziekte vordert? Welke symptomen treden precies en hoe kunnen we die zo goed mogelijk behandelen? Wat is er te doen aan benauwdheid?

Het webinar is bedoeld voor een breed publiek: zorgverleners die werken met COPD-patiënten zoals huisartsen, longartsen, verpleegkundig specialisten, verpleegkundigen, praktijkondersteuners, maar is ook toegankelijk voor andere geïnteresseerden zoals patiënten en naasten.

Het webinar wordt voor zorgverleners geaccrediteerd.


Palliatieve zorg bij hartfalen

Bas Bekkers Sander de Hosson
Sprekers: Bas Bekkers (cardioloog MUMC) & Marjan Aertsen (verpleegkundig specialist hartfalen OLVG) Moderatie: Sander de Hosson

Hartfalen is een ernstige en meestal progressieve ziekte die gekenmerkt wordt door inspanningsbeperking, vermoeidheid en periodes met verslechtering van benauwdheid door het vasthouden van vocht.

De palliatieve zorg bij hartfalen staat deels nog in de kinderschoenen, maar in de eerstelijn en ook binnen de cardiologie gaat gelukkig steeds meer aandacht uit naar deze belangrijke zorg bij hartfalen.

Omdat hartfalen een forse beperking geeft op de kwaliteit van leven is goede advance care planning (ACP) van groot belang: hoe gaat de ziekte verlopen en wat zijn de wensen en de grenzen van de patiënt ten aanzien van zijn of haar behandeling?

In dit webinar gaan we uitgebreid in op ACP, maar ook op de brede uitdaging die er ligt voor zorgverleners om de kwaliteit van leven tot in de laatste fase van het leven te waarborgen. Hoe lang gaan we door met diuretica en andere medicatie? Wat doen we met de ICD of de pacemaker en wat kan je doen om ook in die allerlaatste fase van het leven goed voor je patient te zorgen?

Het webinar is bedoeld voor zorgverleners die werken met patiënten met hartfalen, zoals artsen, verpleegkundig specialisten, verpleegkundigen, geestelijk verzorgers, praktijkondersteuners, maar is ook toegankelijk voor andere geïnteresseerden zoals patienten en naasten.

Het koppelbed, de vrijwilliger, de waakmand en de wensambulance

Wouke van Scherrenburg Sander de Hosson
Presentatie: Wouke van Scherrenburg Spekers: Vertegenwoordigers van de wensambulance, de waakmand, het koppelbed en vrijwilligers in de terminale zorg Moderatie: Sander de Hosson

De nadruk bij zorg in de stervensfase lijkt vaak te liggen bij medische interventies zoals symptoombestrijding, palliatieve sedatie en euthanasie. In dit webinar verkennen we een wereld die juist buiten het medische kader ligt en die minstens net zo belangrijk is.

Presentator Wouke van Scherrenburg praat op deze avond met vertegenwoordigers van verschillende wensambulances over hun werk dat vaak op vrijwillige basis plaatsvindt. Deze ambulances kunnen ingezet worden als mensen nog een laatste wens hebben. Opvallend vaak blijkt dat dit geen grote wensen zijn, maar dat het gaat om nog eenmaal een ritje te maken naar het strand of het bos.

Ook gaan we deze avond in op de waakmand. Een waakmand is een betrekkelijk nieuw begrip in de zorgwereld, is analoog aan de kraammand, maar heeft een net zo belangrijke functie aan de andere kant van het leven. De mand kan aangeboden worden aan de familie en vrienden die naast het bed van de stervende zitten en bevat boeken, bundels, muziek, wenskaarten en nog veel meer zaken die een belangrijke rol kunnen vervullen rondom het afscheid.

Daarnaast komen de vrijwilligers binnen de palliatieve en terminale zorg aan bod. Vrijwilligers hebben een buitengewoon belangrijke positie. Zij verlenen hun hulp in het hospice, maar ook in de thuissituatie. Veel vrijwilligers worden vertegenwoordigd door de VPTZ, de vrijwilligers palliatieve en terminale zorg.

Als laatste zullen we ingaan op ervaringen rond het koppelbed. Een koppelbed is een bed dat tegen het hooglaagbed van een stervende geplaatst wordt, waardoor partners en ouders met hun kinderen (of andersom) nog intimiteit kunnen ervaren, zonder dat ze door vervelende richels of bedranden worden tegengehouden.

Donaties  

Wensambulance
https://www.ambulancewens.nl/doneren/

https://wensambulanceutrecht.nl/doneren/

https://www.wensambulancenn.nl/doneren/


De Waakmad https://www.waakmand-bommelerwaard.nl/donateurs/

De Vrijwilliger https://www.vptz.nl/anbi-informatie/

Koppelbed https://roparun.nl/nl/steun-ons/doneren/

Afzien van eten en drinken

Sabine Netters
Spreker: Alexander de Graeff, Gert van Dijk. Moderatie: Sabine Netters

Artsen, verpleegkundigen en verzorgenden zullen naar verwachting steeds vaker te maken krijgen met de situatie waarin een patiënt bewust wil afzien van eten en drinken om het levenseinde te bespoedigen. Zorgverleners hebben behoefte aan kennis om deze patiënten goed voor te bereiden, te begeleiden en adequate palliatieve zorg te geven. In 2014 verscheen door KNMG en V&VN een voor hulpverleners een praktische handreiking ‘Zorg voor mensen die bewust afzien van eten en drinken om het levenseinde te bespoedigen.’ Deze handreiking wordt in 2022 herzien.

De handreiking geeft antwoord op vragen als: hoe lang kan het duren? Wat staat de patiënt, naasten en de hulpverlener te wachten? Wat voor zorg verleen je? Wat te doen bij onrust, verwardheid en een delier? De handreiking is primair bedoeld voor hulpverleners, maar kan ook gelezen en gebruikt worden door patiënten en naasten.

In dit webinar zullen Alexander de Graeff (internist-oncoloog en hospice-arts) en Gert van Dijk (ethicus bij KNMG  ) uitgebreid ingaan op hoe we als zorgverleners het beste kunnen omgaan met de medische, ethische en juridische kanten van deze hulpvraag aan de hand van casuïstiek en kennis.

Leerdoelen:

  1. Opdoen van kennis over ‘afzien van eten en drinken’
  2. Kennis over de steun en hulp die een arts kan en moet bieden tijdens een dergelijke periode
  3. Leren welke symptomen een patiënt die stopt met eten en drinken kan ontwikkelen en welke behandelopties zijn er om lijden in deze fase te verlichten.
  4. Kennis en kunde opdoen over communicatie en attitude tijdens deze fase

Zorg in de laatste levensfase

Spreker: Eric Geijteman
Presentator: Annejan Toonstra
Moderatie: Sabine Netters

Eric Geijteman is internist in het Erasmus Ziekenhuis Rotterdam en onderzoeker in de palliatieve zorg en zal deze avond dit belangrijke onderwerp presenteren. 

Als een patiënt na een kort of lang ziekbed gaat overlijden, vinden er verschillende lichamelijke en geestelijke veranderingen plaats. Deze veranderingen wijzen erop dat sterven dichtbij is. Niet alle veranderingen komen bij iedere stervende voor en ook niet in dezelfde mate. Ook de volgorde waarin ze verschijnen, verschilt van persoon tot persoon. Ieder mens en ieder sterfbed is uniek.

Er wordt ook van zorgverleners nogal wat gevergd tijdens deze fase. In dit webinar gaan we in op wat zorgverleners tijdens het sterfbed kunnen bieden aan steun en zorg: wat is hierbij de rol van medicijnen, hoe kunnen we naasten goed begeleiden? Hoe maak je zaken bespreekbaar? Wat is van belang in de communicatie?

Anderzijds gaan we in op de symptomen die kunnen voorkomen in het sterfbed. Wat is Cheynes-Stokes ademhaling? Hoe vaak treedt reutelen op? Wat kunnen we eraan doen of moeten we er wel iets aan doen?

Het webinar is bedoeld voor zorgverleners rond een sterfbed, zoals verzorgenden, verpleegkundigen, paramedici, geestelijk verzorgers en artsen, maar ook andere geïnteresseerden zoals naasten of nabestaanden zijn van harte welkom.

Leerdoelen:

  1. Het leren herkennen en erkennen (markeren) van de laatste levensfase
  2. Kennis over de symptomen die passen bij een sterfbed
  3. Leren welke symptomen wel en welke geen interventie behoeven
  4. Kennis over de behandeling van benauwdheid en onrust in de stervensfase (de indicaties voor palliatieve sedatie worden kort besproken, maar er is een verdiepend webinar over dit onderwerp)
  5. Verkrijgen van kennis over reutelen, cheynes-stokes ademhaling, sufheid/stupor, anurie
  6. Kennis van correcte communicatie en attitude rond het sterfbed; aandacht voor de overdracht

Palliatieve sedatie

Metta Bunk
Spreker: Sabine Netters & Metta Bunk

In dit webinar worden de indicaties en de uitvoering van palliatieve sedatie uitgebreid besproken. Hoewel palliatieve sedatie, in tegenstelling tot euthanasie als "normaal medisch handelen" wordt beschouwd, vereist deze belangrijke interventie in de stervensfase kennis en kunde. Ook speelt communicatie een erg belangrijke rol.

Sabine Netters, internist-oncoloog, zal in dit webinar uitgebreid ingaan op de medische aspecten van palliatieve sedatie, de verschillende vormen van sedatie op een dusdanige manier dat het voor iedereen te begrijpen is. Er is ruim aandacht voor de verschillen tussen palliatieve sedatie en euthanasie. Daarnaast plaatst zij palliatieve sedatie in een historische en juridische context.


Leerdoelen:

  1. Kennis opdoen over de indicaties van palliatieve sedatie inclusief het refractaire symptoom
  2. Onderscheid kunnen maken tussen de verschillende vormen van sedatie: intermitterende, acute en continue sedatie.
  3. Kennis over de totstandkoming van de beslissing om palliatieve sedatie te starten: afstemming binnen het team en met de patiënt en naasten
  4. Kennis over de juridische context en de richtlijnen rond palliatieve sedatie
  5. Specifieke kennis over de precieze communicatie met met name de familie

Euthanasie

Joyce de Bruijn Christel Herben
Sprekers: Joyce de Bruijn (arts Expertisecentrum Euthanasie) & Christel Herben (Psychiater) Presentator: Anne Jan Toonstra

Artsen kunnen in bijzondere gevallen een patiënt helpen te sterven. Dat heet euthanasie of hulp bij zelfdoding. In principe is dat strafbaar, tenzij artsen voldoen aan de zorgvuldigheidseisen. Artsen zullen alleen een euthanasieprocedure opstarten als een patiënt daar zelf om vraagt. In de euthanasiewet staan alle regels die gelden bij euthanasie of hulp bij zelfdoding. De officiële naam van de euthanasiewet is Wet toetsing levensbeëindiging op verzoek en hulp bij zelfdoding (Wtl).

In dit webinar zullen we het onderwerp euthanasie in de breedte beschouwen met daarna een verdiepend gedeelte over specifieke onderwerpen.

In het eerste gedeelte zullen we ingaan op de basisprincipes van euthanasie: welke indicatie en zorgvuldigheidseisen zijn er, welke medicatie wordt er toegepast en hoe verloopt de procedure precies, zowel qua voorbereiding als qua uitvoering.

In het tweede deel zullen we ingaan op euthanasie bij psychiatrische ziekten. Bij deze zeer heterogene patiëntencategorie is het opstarten van een euthanasieprocedure vaak veel lastiger door het vaststellen van de ondraaglijkheid en uitzichtloosheid van het lijden. Een psychiater zal hier mede aan de hand van de richtlijnen en casuïstiek verder op ingaan.

In het derde en laatste deel zullen we ingaan op euthanasie bij dementieel syndroom. De toepassing van euthanasie bij deze patiëntencategorie is controversieel, gezien het ontbreken van wilsbekwaamheid. Wat zijn de ethische en juridische overwegingen om bij deze patiënten wel of niet een euthanasieprocedure in te zetten?

Joyce de Bruijn en Christel Herben (psychiater) werken beiden bij het Expertisecentrum Euthanasie.

Leerdoelen:

  1. Kennis over de indicatie van en zorgvuldigheidseisen bij euthanasie en hulp bij zelfdoding
  2. Kennis over de rol van de SCEN-arts
  3. Kennis over de impact van euthanasie op de zorgverlener en naaste
  4. Kennis over de mogelijkheden en onmogelijkheden van euthanasie bij psychiatrische ziekten en dementieel syndroom

De dood. Praat erover. Niet eroverheen.

Interviewer: Rob Bruntink en Ineke Visser Moderator/chat: Annelot van der Meulen (Carend)

Hoewel de SIRE-campagne in mei voorbij zal zijn, zullen het Landelijk Expertisecentrum Sterven, Carend en Bureau MORBidee op dinsdag 24 mei nogmaals stilstaan bij deze belangrijke campagne. 

Wij hebben specifiek voor deze datum gekozen omdat het dan 'de nationale Dag Aandacht voor Sterven ' is.  Tijdens het webinar gaan we in gesprek met Lucy van der Helm, directeur van SIRE over het belang van de campagne en de maatschappelijke visie op de dood. 

Aansluitend zullen we met diverse deskundigen praten over deelaspecten van dit onderwerp, te weten longarts Sander de Hosson "Er huist een ongekende kracht in het vooraf praten over de dood", presentator en journalist Rob Bruntink.

Aan het woord komt ook Johan van de Gronden (directeur KWF) over palliatieve zorg en levenseinde als één van de pijlers binnen KWF en Jacomien Marinussen (bestuurslid van het Landelijk Expertisecentrum Sterven en verantwoordelijk voor de Bel 24/7 telefoonlijn). Wat zijn de signalen die wij ontvangen hebben en hoe gaan wij daar mee verder?

Gasten: Lucy van der Helm (SIRE), Sander de Hosson (longarts), Johan van de Gronden (directeur KWF), Jacomien Marinussen (Landelijk Expertisecentrum Sterven) en Rob Bruntink (Bureau MORBidee).

Welkom, inleiding en afsluiting: Ineke Visser

Accreditatie is toegekend voor alle artsen (2 punten per onderdeel; 8 voor gehele vierluik), verpleegkundigen & verzorgenden (1 punt per onderdeel; 4 voor gehele vierluik), verpleegkundig specialisten (2 punten per onderdeel; 8 voor gehele vierluik) en geestelijk verzorgers (0,5 punt per onderdeel; 2 voor gehele vierluik).
Apothekers kunnen op basis van de door de ABAN toegekende punten zelf aanspraak maken op accreditatiepunten en dit geldt ook voor PA-ers o.b.v. de toekenning van zowel de ABAN als het verpleegkundig specialisten register.

Houd mij op de hoogte

nieuws,webinars en meer

Uw gegevens worden niet aan derden verstrekt.